Voor kandidaten

Voorbereiden op een sollicitatiegesprek: van eerste indruk tot goede vragen

Een goed gesprek begint met voorbereiding: weten wat de functie inhoudt, voorbeelden uit je eigen werk paraat hebben en zelf vragen stellen. Zo laat je zien wat je kunt, zonder een ingestudeerd verhaal af te draaien.

Twee vrouwen geven elkaar een hand aan een tafel aan het begin van een gesprek

Verdiep je in de organisatie en de functie

Lees de vacature nog eens rustig door en kijk op de website van de organisatie. Wat maakt of levert de organisatie, voor wie werkt ze en hoe ziet het team eruit waarin je terechtkomt? Noteer de drie of vier taken die in de vacature centraal staan. Daar gaat het gesprek waarschijnlijk vooral over, en daar wil je voorbeelden bij hebben.

Weet je weinig over een bepaald onderdeel, schrijf het dan op als vraag voor het gesprek. Dat werkt beter dan gokken.

Een korte introductie over jezelf

De vraag om iets over jezelf te vertellen komt vaak aan het begin. Je hoeft daar niet je hele cv te herhalen. Een bruikbare opbouw is: wat je nu doet of het laatst hebt gedaan, welke ervaring relevant is voor deze functie, en waarom deze stap je aanspreekt. Houd het bij ongeveer een minuut.

Kies voorbeelden uit je eigen werk

Werkgevers vragen vaak naar situaties die je hebt meegemaakt: een lastige klant, een fout die je hebt opgelost, een drukke periode. Bedenk vooraf vier of vijf situaties die passen bij de belangrijkste taken uit de vacature. Kies voorbeelden waarin je eigen bijdrage duidelijk is en die niet te lang geleden zijn.

De STAR-methode

Met de STAR-methode vertel je zo’n voorbeeld overzichtelijk:

  • Situatie: waar was je en wat speelde er?
  • Taak: wat werd er van jou verwacht?
  • Actie: wat deed jij concreet?
  • Resultaat: wat was het gevolg, en wat heb je ervan geleerd?

De actie is meestal het belangrijkste deel. Vertel daarom wat jij deed, niet alleen wat ‘we’ als team deden.

Over sterke punten en leerpunten

Bij sterke punten werkt een voorbeeld beter dan een bijvoeglijk naamwoord. ‘Ik ben nauwkeurig’ wordt overtuigender als je vertelt dat collega’s je vroegen om hun rapportages na te kijken.

Bij de vraag naar leerpunten mag je eerlijk zijn over iets wat je nog wilt leren. Kies iets echts dat niet de kern van de functie raakt, en vertel wat je er al aan doet.

Vragen die je zelf kunt stellen

Een gesprek is ook voor jou een kans om te ontdekken of de functie bij je past. Kies twee tot vier vragen die je nog niet uit de vacature kunt halen, bijvoorbeeld:

  • Hoe ziet een gewone werkweek in deze functie eruit?
  • Met wie werk ik het meest samen, en hoe is het team samengesteld?
  • Wat zijn de werktijden en hoe wordt het rooster gemaakt?
  • Wat verwacht u dat ik na de eerste drie maanden heb bereikt?
  • Hoe verloopt het inwerken?

Een gesprek via video

Is het gesprek online, test dan vooraf je verbinding, camera en microfoon in het programma dat de werkgever gebruikt. Kies een rustige plek met licht van voren, zodat je gezicht goed zichtbaar is, en een neutrale achtergrond. Zet meldingen op je telefoon en computer uit.

Houd je cv, de vacature en een notitieblok bij de hand. Log een paar minuten van tevoren in, zodat er tijd is als er iets niet werkt.

Aan het einde van het gesprek

Vraag hoe de procedure verder verloopt: wanneer je iets hoort, of er een tweede gesprek of een opdracht volgt, en wie je kunt benaderen als je nog een vraag hebt. Zo weet je waar je aan toe bent.

Een korte bedankmail is niet verplicht, maar kan een goede gelegenheid zijn om iets aan te vullen wat je in het gesprek bent vergeten.

Checklist voor je gesprek

  • Ik weet wat de organisatie doet en welke taken centraal staan in de functie.
  • Ik heb een korte introductie over mezelf voorbereid.
  • Ik heb vier of vijf voorbeelden uit mijn werk uitgewerkt volgens STAR.
  • Ik kan een sterk punt en een leerpunt met een voorbeeld toelichten.
  • Ik heb een paar eigen vragen opgeschreven.
  • Bij een videogesprek: verbinding, camera en geluid zijn getest.
  • Ik weet hoe laat en waar, of via welke link, het gesprek plaatsvindt.